Tài năng Sẽ sửa đổi một số điều của Luật Sĩ quan.

Về bổ sung quy định “cấp bậc quân hàm của cấp phó thấp hơn hoặc bằng cấp trưởng” tại khoản 2, Điều 15, trực Ủy ban cho rằng, việc bổ sung nội dung này là không nhất quán ngay trong các điều, khoản của dự thảo Luật, sẽ dẫn tới không phân biệt rõ thứ bực về quyền hạn, bổn phận, ảnh hưởng đến chuẩn hóa trong quy hoạch xây dựng đội ngũ cán bộ cao cấp, phát sinh việc bổ dụng nhiều cấp Phó hoặc chỉ huy cấp dưới kiêm nhiệm cấp phó ở cấp trên để có quân hàm và có nhiều hệ lụy tiêu cực khác

Các doanh nghiệp do Bộ Quốc phòng quản lý với tư cách là đại diện chủ sở hữu vốn, tài sản tại doanh nghiệp không tham dự các hoạt động quân sự, đảm bảo sẵn sàng chống chọi cho quân đội thì chỉ nên bố trí diện bộ đội chuyên nghiệp hoặc công chức quốc phòng và hoạt động theo Luật doanh nghiệp. Như vậy, việc quy định chức vụ tương đương gắn liền với quân hàm cũng phải thuộc thẩm quyền của Quốc hội, nhưng do tính chất hoạt động không trực tính của Quốc hội nước ta, thẩm quyền này nên giao cho UBTVQH quy định các chức phận tương đương đối với các chức phận cơ bản có cấp bậc quân hàm cao nhất là cấp Tướng.

#” (Điều 84 Hiến pháp 1992). Cụ thể, về chức vụ căn bản của sĩ quan (khoản 1, Điều 11), trực Ủy ban đồng tình với những nội dung sửa đổi, bổ sung và việc xếp đặt lại thứ tự 11 chức phận căn bản của sĩ quan như dự thảo Luật.

Về cấp bậc quân hàm cao nhất đối với chức phận của sĩ quan (Điều 15) được sửa đổi, bổ sung tại khoản 3, Điều 1 dự thảo Luật, qua bàn bạc, phần lớn ý kiến trong túc trực Ủy ban thống nhất với quy định cấp bậc quân hàm cao nhất đối với các chức vụ cơ bản của sĩ quan.

Xuân Hưng. Cũng có quan điểm đề nghị không nên đưa chức phận Chỉ huy trưởng và Chính ủy vùng Cảnh sát biển vào nhóm chức vụ cơ bản của sĩ quan mà đưa vào quy định chức phận tương đương để thống nhất với Pháp lệnh lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam, tránh gây hiểu lầm Cảnh sát biển là QĐND.

Do vậy, đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu đề xuất về thẩm quyền quyết định đối với sĩ quan tại Luật này cùng với sửa đổi Hiến pháp năm 1992 cũng sẽ duyệt tại kỳ họp thứ 6. Ảnh minh họa Ngoài hai vấn đề nêu trên, một số ý kiến của trực Ủy ban đề nghị nghiên cứu việc mở rộng phong, thăng quân hàm cấp tướng cần phải đảm bảo sự xứng với các chức phận cán bộ trong hệ thống chính trị của Đảng và nhà nước; cần làm rõ mối quan hệ chức vụ Chính ủy cấp cục với Cục trưởng theo quyết nghị số 51-NQ/TW ngày 20/7/2005 của Bộ Chính trị về việc tiếp kiến hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng, thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với thực hành chế độ Chính ủy, Chính trị viên trong QĐND Việt Nam, để quy định cấp bậc hàm hạp; có quan điểm yêu cầu không nên quy định cấp bậc hàm của Trưởng Ban Cơ yếu Chính phủ vào Luật để bảo đảm sự thống nhất với Luật cơ yếu.

Về quy định quân hàm cao nhất là cấp trung tướng, thiếu tướng đối với chức vụ tương đương của của đơn vị mới thành lập (khoản 3, Điều 15), phần đông ý kiến cho rằng, nội dung này là không cấp thiết vì đã có quy định tại khoản 2 Điều 11 dự thảo Luật, hơn nữa việc thành lập đơn vị mới nếu điều chỉnh trong dự án Luật phải bảo đảm thống nhất ở bít tất các cấp, không nên chỉ quy định riêng đối với cấp hàm Trung tướng, Thiếu tướng.

Có ý kiến cho rằng, quy định tại khoản 2 Điều 25 là chưa rõ về nội dung như: một cấp bậc quân hàm nhưng được bố trí ở nhiều chức vụ do nhiều người bổ dụng… Do đó, yêu cầu Chính phủ cần có quan điểm rõ về vấn đề này để làm căn cứ bàn thảo sửa đổi, bổ sung Hiến pháp năm 1992.

Về thẩm quyền quyết định đối với sĩ quan (Điều 25) được sửa đổi, bố sung tại khoản 3 điều 1 dự thảo Luật, đa số quan điểm trực Ủy ban cho rằng, Luật sĩ quan hiện hành quy định thẩm quyền của chủ toạ nước, Thủ tướng Chính phủ về việc phong, thăng quân hàm cấp tướng là chưa hợp với quy định của Hiến pháp hiện hành, hiện giờ đang được sửa đổi, bổ sung. Theo Tờ trình của Chính phủ do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Phùng Quang Thanh thừa ủy quyền của Thủ tướng ký, trong quá trình thực hành Luật Sĩ quan đã biểu thị một số vướng mắc, bất cập, còn có ý kiến khác nhau, một số quy định của Luật chưa cụ thể, khó ứng dụng cần được khắc phục.

Cụ thể, chưa xác định rõ cứ để quy định vị trí có nhu cầu cấp tướng, điều kiện, tiêu chuẩn của mỗi cấp bậc hàm, do đó việc quy định trần quân hàm cao nhất của một số chức phận lãnh đạo, chỉ huy chưa tương thích với vị trí, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao.

Về quy định tại khoản 2 Điều 11, một số quan điểm cho rằng, thẩm quyền quy định hàm, cấp của QĐND phải ăn nhập với quyền hạn của các cơ quan quốc gia theo quy định của Hiến pháp. Về cấp bậc quân hàm cao nhất đối với các chức danh là sĩ quan hoạt động trong các đơn vị là doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng.

Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội cũng cho biết, túc trực UBQP&AN tán đồng về sự cần thiết sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật sĩ quan như đã nêu trong Tờ trình của Chính phủ, đồng thời nêu lên những điều còn có ý kiến khác nhau của các đại biểu Quốc hội. Thứ hai, việc quy định quân hàm cấp tướng như trong dự thảo Luật chưa đảm bảo được đề nghị của Đảng là “Quy định chặt, cụ thể việc phong, thăng quân hàm cấp tướng ngay trong Luật theo đúng quy định của Hiến pháp”, theo đó, việc quy định cấp hàm cao nhất của chức phận cấp phó thấp hơn hoặc bằng cấp trưởng, việc quy định không rõ tiêu chí Cục loại 1, Cục loại 2, Tổng công ty loại 1 trực thuộc Bộ Quốc phòng sẽ làm nảy nhiều đối tượng có quân hàm cấp tướng khi áp dụng trong thực tại; về vấn đề này, có quan điểm yêu cầu quy định tổng số sĩ quan có quân hàm cấp tướng để đảm bảo cơ cấu quân hàm cấp tướng ổn định trong hệ thống cấp bậc quân hàm của QĐND.

Vì vậy, việc xây dựng dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sĩ quan QĐND Việt Nam là rất cấp thiết trong thời khắc bây giờ, nhằm tạo cơ sở pháp lý đầy đủ, chém đáp ứng yêu cầu xây dựng, nâng cao chất lượng hàng ngũ sĩ quan, góp phần xây dựng QĐND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại. Về trường hợp được xét thăng quân hàm cao hơn 1 bậc (Khoản 4, Điều 15,phần đông quan điểm cho rằng, khoản 3 Điều 15 Luật sĩ quan năm 1999 và Luật sĩ quan hiện hành tuy đã có quy định về trường hợp sĩ quan được thăng quân hàm cao hơn một bậc so với cấp bậc quân hàm cao nhất đối với chức phận căn bản của sĩ quan nhưng không khả thi, khó áp dụng( ).

Đa số quan điểm túc trực Ủy ban yêu cầu cân nhắc việc quy định quân hàm cáp tướng cho Chủ tịch hội đồng thành viên, Tổng giám đốc Tổng công ty trực thuộc Bộ Quốc phòng và cho rằng, việc tổ chức quân đội làm kinh tế là hạp với chức năng là “đội quân chống chọi, đội quân công tác và cần lao sản xuất”, theo đó Bộ Quốc phòng thực hiện tổ chức các loại hình doanh nghiệp hoạt động bây giờ là đúng quy định của pháp luật.

Việc quy định trần quân hàm cấp tướng ở một số chức phận phải đảm bảo tương quan với quy định của Luật CAND (sửa đổi), nhất là Bộ chỉ huy quân sự và Công an cấp tỉnh. Dự thảo Luật sửa đổi bổ sung khoản này quy định “Sĩ quan được xét thăng quân hàm cao hơn 1 bậc do cấp có thẩm quyền quyết định” là chưa rõ cả về tiêu chí và đối tượng được xét, cấp quyết định, nên khả năng không giải quyết được khó khăn, vướng mắc giờ mà còn có thể nảy nhiều vướng mắc, thiếu khả thi hơn.

Cũng có ý kiến đề nghị nghiên cứu, xác định cấp có thẩm quyền quy định tương đương với chức vụ cơ bản của sĩ quan theo nguyên tắc cấp nào có thẩm quyền ra quyết định bổ nhậm thì cấp đó xác định chức phận tương đương của sĩ quan đó với chức vụ cơ bản.

Tuy nhiên, việc xác định cấp hàm cao nhất đối với các chức phận tương đương là cấp tướng còn một số bất cập cần được xem xét. Tuy nhiên, việc lao động sinh sản là nhiệm vụ của toàn quân, còn việc tổ chức sĩ quan, thực hiện quản lý các đơn vị có hoạt động sản xuất, kinh dinh phải bảo đảm ăn nhập với quy định của Luật sĩ quan hiện hành( ). Tuy nhiên, có ý kiến yêu cầu quy định hợp lý hơn về các chức vụ căn bản của sĩ quan vì cho rằng, do chỉ có 11 chức phận căn bản, trong khi toàn quân có hơn 6000 chức danh và 12.

Theo đó, “Quốc hội quy định hàm, cấp trong các lực lượng vũ trang quần chúng. 000 chức phận nên việc xác định tương đương là quá rộng dẫn đến những bất cập trong ứng dụng thực hiện như thời gian vừa qua; có ý kiến yêu cầu bổ sung vào hệ thống chức vụ căn bản chức phận tham mưu trưởng là chức vụ đứng đầu cơ quan tham vấn của các đơn vị từ cấp trung đoàn trở lên; có ý kiến đề nghị bổ sung cấp cục trưởng như Luật Công an dân chúng (sửa đổi).